Ngày An toàn Người bệnh Thế giới 2026: Chăm sóc sức khỏe an toàn trọn đời

Ngày 17 tháng 9 hằng năm được Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) chọn là Ngày An toàn Người bệnh Thế giới – World Patient Safety Day. Đây là một trong những ngày y tế công cộng toàn cầu chính thức của WHO, được thiết lập từ năm 2019 thông qua Nghị quyết WHA72.6 của Đại hội đồng Y tế Thế giới về “Hành động toàn cầu về an toàn người bệnh”.

Mục tiêu của chiến dịch là nâng cao nhận thức về an toàn người bệnh, thúc đẩy sự tham gia của người bệnh, nhân viên y tế, nhà quản lý và các bên liên quan, qua đó giảm thiểu những tổn hại có thể phòng ngừa được trong quá trình chăm sóc sức khỏe.

Chủ đề năm 2026: Khám chữa bệnh an toàn cho các bệnh không lây nhiễm

Năm 2026, WHO lựa chọn chủ đề:

“Khám chữa bệnh an toàn cho các bệnh không lây nhiễm”
Safe care for noncommunicable diseases

Khẩu hiệu của chiến dịch là:

“Chăm sóc sức khỏe an toàn trọn đời!”
Safe care for life!

Việc lựa chọn chủ đề này phản ánh một vấn đề ngày càng quan trọng của hệ thống y tế toàn cầu: người mắc các bệnh không lây nhiễm thường phải tiếp xúc với hệ thống chăm sóc sức khỏe trong thời gian dài, qua nhiều giai đoạn và nhiều cơ sở khác nhau. Điều đó đồng nghĩa với nguy cơ xảy ra sự cố và tổn hại cũng kéo dài trong suốt hành trình chăm sóc.

Các bệnh không lây nhiễm ảnh hưởng đến hàng tỷ người trên thế giới và là nguyên nhân của khoảng 43 triệu trường hợp tử vong mỗi năm, trong đó phần lớn xảy ra tại các quốc gia có thu nhập thấp và trung bình.

Người bệnh không lây nhiễm đối mặt với những nguy cơ nào?

Theo tài liệu công bố của WHO, tổn hại trong quá trình chăm sóc người mắc bệnh không lây nhiễm có thể xuất phát từ nhiều nguyên nhân khác nhau, trong đó đáng chú ý gồm:

• Chậm trễ hoặc sai sót trong chẩn đoán;
• Sai sót trong sử dụng thuốc;
• Nhiễm khuẩn liên quan đến chăm sóc y tế;
• Sử dụng trang thiết bị y tế không an toàn;
• Chăm sóc bị phân mảnh giữa các cơ sở hoặc giữa các chuyên khoa;
• Phối hợp chăm sóc chưa hiệu quả;
• Khó khăn trong tiếp cận dịch vụ;
• Hạn chế về hiểu biết sức khỏe;
• Các yếu tố xã hội như nghèo đói, kỳ thị, phân biệt đối xử và môi trường sống không thuận lợi.

Đặc điểm quan trọng của bệnh không lây nhiễm là thời gian điều trị kéo dài. Người bệnh có thể đồng thời sử dụng nhiều loại thuốc, được quản lý bởi nhiều chuyên khoa và tiếp nhận dịch vụ ở nhiều tuyến khác nhau.

Do đó, an toàn người bệnh không thể chỉ được hiểu là “không xảy ra sự cố trong một lần khám hay một đợt nằm viện”, mà cần được bảo đảm trong toàn bộ hành trình chăm sóc của người bệnh.

An toàn phải xuyên suốt toàn bộ quá trình chăm sóc

Thông điệp “Safe care for life” nhấn mạnh rằng an toàn người bệnh cần được tích hợp ở mọi giai đoạn, bao gồm:

• Phòng ngừa bệnh;
• Sàng lọc;
• Chẩn đoán;
• Điều trị;
• Tự chăm sóc và quản lý bệnh tại nhà;
• Phục hồi chức năng;
• Theo dõi lâu dài;
• Chăm sóc giảm nhẹ.

Đây cũng chính là cách tiếp cận phù hợp với mô hình chăm sóc lấy người bệnh làm trung tâm và hệ thống y tế định hướng chăm sóc sức khỏe ban đầu.

Với bệnh mạn tính, chất lượng và an toàn không phụ thuộc vào một thủ thuật riêng lẻ mà phụ thuộc vào tính liên tục của cả chuỗi chăm sóc.

Một kết quả xét nghiệm không được theo dõi, một thuốc không được rà soát tương tác, một người bệnh không được hướng dẫn đầy đủ khi ra viện hay một thông tin không được chuyển giao chính xác giữa hai cơ sở đều có thể trở thành điểm khởi đầu của một sự cố.

Bốn mục tiêu chính của Ngày An toàn Người bệnh Thế giới 2026

WHO xác định bốn mục tiêu trọng tâm cho chiến dịch năm 2026.

1. Nâng cao nhận thức về nguy cơ mất an toàn trong chăm sóc bệnh không lây nhiễm

An toàn người bệnh cần được xem xét trong toàn bộ hệ thống y tế, từ cộng đồng, tuyến chăm sóc ban đầu đến bệnh viện và các cơ sở chuyên khoa.

Việc nhận diện nguy cơ không chỉ giới hạn ở yếu tố chuyên môn mà còn phải xem xét những hạn chế của hệ thống và các yếu tố xã hội có thể làm tăng khả năng xảy ra tổn hại.

2. Tăng cường sự tham gia của người bệnh và cộng đồng

Người bệnh không chỉ là người tiếp nhận dịch vụ mà cần trở thành một đối tác trong quá trình bảo đảm an toàn.

WHO khuyến khích sự tham gia có ý nghĩa của những người đang sống chung với bệnh không lây nhiễm trong việc:

• Nhận diện nguy cơ;
• Phản ánh các vấn đề an toàn;
• Tham gia thiết kế giải pháp;
• Phối hợp với nhân viên y tế và nhà quản lý;
• Chủ động trong tự chăm sóc và quản lý bệnh.

Đây cũng là một trong những nền tảng quan trọng của văn hóa an toàn người bệnh hiện đại.

3. Tích hợp an toàn người bệnh vào các chương trình bệnh không lây nhiễm

An toàn người bệnh không nên được triển khai như một chương trình tách biệt.

Các nguyên tắc an toàn cần được tích hợp vào:

• Chính sách;
• Chiến lược;
• Quy trình chuyên môn;
• Chương trình quản lý bệnh mạn tính;
• Hoạt động chăm sóc sức khỏe ban đầu;
• Hệ thống theo dõi và đánh giá chất lượng.

Đối với bệnh viện, điều này đồng nghĩa với việc hoạt động quản lý bệnh không lây nhiễm phải được kết nối với hệ thống quản lý chất lượng và an toàn người bệnh.

4. Hỗ trợ nhân viên y tế tăng cường các biện pháp an toàn

Một số nội dung được WHO nhấn mạnh gồm:

• Chẩn đoán an toàn hơn;
• Sử dụng thuốc an toàn;
• Tăng cường sự tham gia của người bệnh;
• Phối hợp chăm sóc tốt hơn;
• Giảm nguy cơ trong quá trình chuyển tiếp chăm sóc.

Đây là những lĩnh vực rất gần với thực hành quản lý chất lượng tại bệnh viện và có thể triển khai thành các chương trình cải tiến cụ thể.

Từ thông điệp toàn cầu đến hành động tại bệnh viện

Đối với các bệnh viện, Ngày An toàn Người bệnh Thế giới không nên chỉ dừng lại ở hoạt động truyền thông.

Chủ đề năm 2026 có thể được chuyển hóa thành các hoạt động cụ thể như:

• Rà soát quy trình quản lý người bệnh tăng huyết áp, đái tháo đường, ung thư, bệnh tim mạch và các bệnh mạn tính thường gặp;
• Kiểm tra an toàn sử dụng thuốc ở người bệnh đa bệnh lý, đa thuốc;
• Chuẩn hóa hoạt động đối chiếu thuốc khi nhập viện, chuyển khoa và ra viện;
• Tăng cường quản lý kết quả xét nghiệm, chẩn đoán hình ảnh bất thường;
• Rà soát quy trình theo dõi người bệnh sau ra viện;
• Chuẩn hóa chuyển giao thông tin giữa các khoa, giữa bệnh viện và tuyến dưới;
• Tăng cường giáo dục sức khỏe và khả năng tự quản lý bệnh của người bệnh;
• Tích hợp đánh giá nguy cơ và báo cáo sự cố vào chương trình quản lý bệnh không lây nhiễm.

Đối với phòng Quản lý chất lượng, đây cũng là cơ hội để kết nối các hoạt động vốn thường được triển khai riêng rẽ như quản lý sự cố, quản lý rủi ro, an toàn thuốc, kiểm soát nhiễm khuẩn, chỉ số chất lượng và trải nghiệm người bệnh thành một chương trình thống nhất xoay quanh hành trình người bệnh.

Cùng thắp sáng thế giới bằng màu cam

Một hoạt động mang tính biểu tượng của Ngày An toàn Người bệnh Thế giới là thắp sáng các công trình, địa danh và khu vực công cộng bằng màu cam vào ngày 17 tháng 9.

WHO khuyến khích các tổ chức y tế tham gia chiến dịch thông qua nhiều hình thức như:

• Tổ chức các hoạt động truyền thông;
• Hội thảo, sinh hoạt chuyên môn;
• Treo banner, pano, standee;
• Thay đổi hình ảnh đại diện trên các kênh truyền thông;
• Chia sẻ thông điệp về an toàn người bệnh;
• Thắp sáng công trình bằng màu cam;
• Tổ chức các chương trình cải tiến hướng đến an toàn người bệnh.

Quan trọng hơn, các hoạt động truyền thông nên được gắn với những thay đổi thực tế trong quy trình chăm sóc.

Bộ slide truyền thông Ngày An toàn Người bệnh Thế giới 2026

Nhằm hỗ trợ các bệnh viện và nhân viên y tế triển khai hoạt động truyền thông, Cộng đồng Quản lý chất lượng bệnh viện đã xây dựng bộ slide giới thiệu về Ngày An toàn Người bệnh Thế giới 2026 dựa trên nội dung công bố của WHO và tài liệu hướng dẫn được cơ quan quản lý y tế ban hành.

Bộ slide tập trung vào các nội dung:

• Chủ đề Ngày An toàn Người bệnh Thế giới 2026;
• Khẩu hiệu “Chăm sóc sức khỏe an toàn trọn đời”;
• Nguy cơ mất an toàn đối với người mắc bệnh không lây nhiễm;
• Các mục tiêu chính của chiến dịch;
• Vai trò của người bệnh, nhân viên y tế và nhà quản lý;
• Một số định hướng triển khai hoạt động tại bệnh viện.

Các đơn vị có thể tham khảo và điều chỉnh bộ slide để sử dụng trong giao ban, đào tạo, sinh hoạt chuyên môn, hội thảo hoặc các hoạt động hưởng ứng Ngày An toàn Người bệnh Thế giới tại đơn vị.

Tài liệu tham khảo và tài liệu tải về

QLCL.NET đăng tải kèm theo bài viết toàn bộ tài liệu chính thức do Bộ Y tế ban hành/cung cấp về Ngày An toàn Người bệnh Thế giới 2026 để các bệnh viện, phòng Quản lý chất lượng và nhân viên y tế thuận tiện tham khảo, triển khai tại đơn vị.

Các bộ tài liệu này được soạn thảo để bệnh viện có thể dùng ngay: kế hoạch, slide cho meeting, các tài liệu được dịch đầy đủ, videos của WHO đã được dịch.

Bạn cũng có thể tham khảo drive chia sẻ chính thức của Bộ Y tế tại đây: https://drive.google.com/drive/folders/1mmqqxmwgStMtkqUFrg1tLPxZy9RSYGkW

Các đơn vị nên ưu tiên sử dụng nội dung và thông điệp chính thức trong tài liệu này khi xây dựng kế hoạch, tài liệu truyền thông và chương trình hưởng ứng tại bệnh viện.

Ngày An toàn Người bệnh Thế giới 2026 là cơ hội để mỗi cơ sở khám chữa bệnh nhìn lại một vấn đề rất cơ bản: an toàn người bệnh không phải là một hoạt động riêng lẻ, mà là yêu cầu xuyên suốt mọi bước trong hành trình chăm sóc.

Với người mắc bệnh không lây nhiễm, hành trình này có thể kéo dài nhiều năm, thậm chí suốt đời.

Vì vậy, thông điệp của năm 2026 cũng rất rõ ràng:

Chăm sóc sức khỏe an toàn không chỉ trong một lần khám, một lần điều trị hay một đợt nằm viện – mà phải an toàn trọn đời.