Nhiều người thường nghĩ: “5S chỉ là dọn dẹp, sắp xếp cho khoa/phòng sạch đẹp.”
Nhưng nếu nhìn dưới góc độ quản lý rủi ro và an toàn người bệnh, 5S còn có một giá trị khác:
=> Giảm những điều kiện thuận lợi để sai sót xảy ra.
Vậy 5S có thể được ứng dụng như thế nào trong phòng ngừa sự cố y khoa?
𝟏. 𝐒𝟏 – 𝐒ÀNG LỌC
Loại bỏ những gì không cần thiết.
Trong môi trường bệnh viện, đó có thể là:
Vật tư không còn sử dụng.
Thuốc, hóa chất, vật dụng hết hạn hoặc không còn phù hợp.
Thiết bị hỏng nhưng vẫn để trong khu vực sử dụng.
Những vật dụng không cần thiết làm cản trở thao tác.
Khi nơi làm việc có quá nhiều thứ không cần thiết, nhân viên phải mất thêm thời gian để tìm kiếm, lựa chọn và phân biệt.
=> Càng nhiều thứ không cần thiết, càng nhiều cơ hội cho nhầm lẫn.
Sàng lọc tốt giúp giảm “nhiễu” trong môi trường làm việc.
𝟐. 𝐒𝟐 – SẮP XẾP
Mọi thứ cần được đặt ở đúng nơi, đúng vị trí và dễ nhận diện.
Trong bệnh viện, điều này đặc biệt quan trọng với:
Thuốc và vật tư.
Dụng cụ cấp cứu.
Hồ sơ, biểu mẫu.
Thiết bị y tế.
Các phương tiện phòng hộ.
Một nguyên tắc rất đơn giản:
Dễ thấy – dễ lấy – dễ sử dụng – dễ trả lại.
Khi vị trí được chuẩn hóa và nhận diện trực quan, nhân viên không phải mất thời gian tìm kiếm hoặc phỏng đoán.
=> Giảm nhầm lẫn.
=> Giảm trì hoãn.
=> Giảm nguy cơ bỏ sót.
𝟑. 𝐒𝟑 – KIỂM TRA, VỆ SINH
Đây không chỉ là “lau cho sạch”.
S3 còn là cơ hội để nhìn thấy những bất thường trước khi chúng trở thành vấn đề.
Ví dụ:
Phát hiện thiết bị có dấu hiệu bất thường.
Phát hiện vật tư sắp hết.
Phát hiện dây điện, ổ cắm không an toàn.
Phát hiện khu vực có nguy cơ nhiễm bẩn.
Phát hiện những điểm không phù hợp trong quá trình làm việc.
Một bất thường được phát hiện sớm là một cơ hội phòng ngừa sự cố.
𝟒. 𝐒𝟒 – CHUẨN HÓA
Nếu mỗi người làm một cách khác nhau, nguy cơ sai sót sẽ tăng lên.
Chuẩn hóa giúp:
Thống nhất vị trí.
Thống nhất cách nhận diện.
Thống nhất trình tự thực hiện.
Thống nhất tiêu chuẩn cần đạt.
Thống nhất cách xử lý khi phát hiện bất thường.
Ví dụ:
Nếu tất cả nhân viên đều biết dụng cụ cấp cứu ở đâu, được sắp xếp như thế nào và sau khi sử dụng phải trả về đâu, thì việc tìm kiếm trong tình huống khẩn cấp sẽ đơn giản hơn rất nhiều.
Chuẩn hóa giúp giảm sự phụ thuộc vào trí nhớ và thói quen cá nhân.
𝟓. 𝐒𝟓 – 𝐃𝐔𝐘 𝐓𝐑𝐈̀
Đây là phần khó nhất của 5S.
Bởi vì:
Làm 5S một lần không tạo ra văn hóa.
Hôm nay sắp xếp rất đẹp, nhưng một tuần sau lại trở về như cũ thì đó chưa phải là 5S.
S5 là:
Duy trì tiêu chuẩn.
Kiểm tra thường xuyên.
Phát hiện sai lệch.
Khắc phục.
Và tiếp tục cải tiến.
Để cuối cùng: “Làm đúng” trở thành cách làm bình thường.
5S VÀ PHÒNG NGỪA SCYK: MỐI LIÊN HỆ NẰM Ở ĐÂU?
Hãy thử nhìn theo chuỗi:
Môi trường lộn xộn
↓
Khó tìm kiếm – dễ nhầm lẫn
↓
Tăng cơ hội sai sót
Trong khi đó:
Sàng lọc
↓
Giảm những thứ không cần thiết
Sắp xếp
↓
Dễ thấy – dễ lấy – dễ trả
Kiểm tra
↓
Phát hiện bất thường sớm
Chuẩn hóa
↓
Giảm khác biệt trong cách làm
Duy trì
↓
Biến những điều đúng thành thói quen
=> Từ đó góp phần giảm các điều kiện và yếu tố có thể dẫn đến sai sót, hỗ trợ phòng ngừa sự cố y khoa.
- Đăng nhập để gửi ý kiến