Giá trị tiên lượng của đa hình rs1333040 trong gen ANRIL với tổn thương động mạch vành và các biến cố tim mạch ở bệnh nhân nhồi máu cơ tim cấp

Giới thiệu

Bệnh lý tim mạch là nguyên nhân gây tử vong hàng đầu trên toàn cầu. Theo Tổ chức Y tế Thế giới, ước tính đến năm 2030, 23,6 triệu người sẽ chết vì bệnh tim mạch [1]. Trong đó, bệnh động mạch vành (CAD) là nguyên nhân chính, chiếm gần 50% tổng số ca tử vong liên quan đến tim mạch. Chỉ tính riêng ở châu Á, ước tính đến năm 2025, 6,2 triệu ca tử vong sẽ do CAD, với tỷ lệ tử vong là 136,3 trên 100.000 dân, dự kiến sẽ tăng gấp 2,4 lần vào năm 2050, với nhồi máu cơ tim cấp (AMI) là nguyên nhân phổ biến nhất. Bệnh nhân sống sót sau AMI vẫn có nguy cơ cao về tỷ lệ tử vong và các biến cố tim mạch trong cả giai đoạn ngắn và dài hạn, với tỷ lệ biến chứng khoảng 20% trong vòng một năm sau AMI. Các biến chứng này bao gồm tỷ lệ tử vong liên quan đến tim mạch (7,6%), nhồi máu cơ tim không gây tử vong (10,4%) và đột quỵ không gây tử vong (2,0%).

Trong những năm gần đây, các nghiên cứu về bộ gen người đã xác định nhiều đa hình nucleotide đơn (SNP) có khả năng đóng góp vào sự phát triển của CAD nói chung và AMI nói riêng [4]. Gen ANRIL (Antisense Noncoding RNA in INK4 Locus) nằm trên nhiễm sắc thể 9p21 đã được chứng minh là liên quan đến sự tiến triển của xơ vữa động mạch [5]. Biểu hiện bất thường của ANRIL liên quan đến tổn thương nội mô mạch máu; sự tăng sinh, di chuyển, lão hóa và chết theo chương trình của tế bào cơ trơn mạch máu; sự bám dính và tăng sinh của đơn bào; rối loạn chuyển hóa glycolipid; và phá hủy DNA và RNA nội sinh [5]. Hơn nữa, ANRIL làm tăng tốc độ tiến triển của CAD bằng cách điều chỉnh các biến thể SNP của nó [5]. Đa hình rs1333040 là một trong những SNP của gen ANRIL đã được xác nhận độc lập liên quan đến AMI [6–8]. Gần đây, rs1333040 cũng được báo cáo là liên quan đến tổn thương động mạch vành và tiên lượng biến cố tim mạch ở bệnh nhân AMI. Zhao C. H (2024) phát hiện sự khác biệt đáng kể về điểm Gensini giữa các allele ở bệnh nhân CAD người Trung Quốc (p = 0,008) [9]. Theo Ardissino D, kiểu gen rs1333040 ảnh hưởng đến các biến cố tim mạch bất lợi chính (MACE) với tỷ lệ HR đã điều chỉnh là 1,19 (95% CI: 1,08–1,37) đối với những người mang kiểu dị hợp tử TC và 1,41 (95% CI: 1,06–1,87) đối với những người mang kiểu đồng hợp tử TT [10]. Tuy nhiên, dữ liệu về khía cạnh này vẫn còn hạn chế; do đó, chúng tôi đã tiến hành nghiên cứu này để xác định giá trị của đa hình rs1333040 gen ANRIL trong việc dự đoán tổn thương động mạch vành và các biến cố tim mạch ở bệnh nhân AMI.

Tóm tắt

Đây là một nghiên cứu mô tả cắt ngang với theo dõi dọc, được tiến hành tại đơn vị tim mạch can thiệp của cơ sở nghiên cứu từ tháng 10 năm 2022 đến tháng 6 năm 2024. Tổng cộng 150 bệnh nhân AMI đã được tuyển chọn. Phân tích genotyping cho thấy kiểu gen TT phổ biến nhất (55,3%), TC (38,7%) và CC (6,0%). Bệnh tiểu đường chiếm tỷ lệ cao hơn ở nhóm kiểu gen TT (28,9%) so với nhóm TC (12,3%) và CC (9,3%). Tỷ lệ tổn thương động mạch vành nghiêm trọng (Gensini score >54) cũng cao hơn ở nhóm kiểu gen TT. Kết quả cho thấy bệnh nhân mang allele T của rs1333040 ANRIL gene có tổn thương vành nghiêm trọng hơn, nguy cơ bệnh đa vách vành cao hơn và tiên lượng kém hơn với khả năng xảy ra biến cố MACE cao hơn. Nghiên cứu này nhấn mạnh tầm quan trọng của việc xác định các yếu tố di truyền để cải thiện tiên lượng cho bệnh nhân AMI.