Phẫu thuật nội soi cắt bao hoạt mạc viêm khớp gối

PHẪU THUẬT NỘI SOI CẮT BAO HOẠT MẠC VIÊM KHỚP GỐI

BS. Lê Thừa Trung Hậu

I. ĐẠI CƯƠNG

• Phẫu thuật cắt bao khớp gối là phẫu thuật ít xâm lấn, thường được áp dụng trong những trường hợp viêm và phù nề khớp gối tái phát nhiều lần, bao khớp dày lên và không đáp ứng với thuốc điều trị.
• Nguyên nhân viêm khớp gối có rất nhiều do bệnh lý tự miễn hoặc do nhiễm trùng khớp gối.

II. CHỈ ĐỊNH

1. Điều trị không phẫu thuật

• Là điều trị đầu tiên trong thương tổn viêm khớp gối.
• Điều trị bao gồm:
• Uống Steroid có thể được chỉ định. Thuốc giảm đau nhóm không steroid có thể dùng kèm hoặc sau khi uống Steroid.
• Tập vật lý trị liệu.
• Băng thun ép gối có thể kiểm soát phù nề khớp gối.
• Tiêm Corticosteroid (Diprospan) vào khớp gối giúp giảm đau trong trường hợp uống thuốc giảm đau không cải thiện.

2. Điều trị phẫu thuật
Các trường hợp điều trị nội khoa thất bại, tình trạng viêm khớp gối tái diễn nhiều lần, thường sau 8 - 12 tuần.

III. CHỐNG CHỈ ĐỊNH

• Phẫu thuật nội soi cắt bao hoạt mạc viêm hạn chế sử dụng trên người bệnh lớn tuổi có bệnh lý thoái hoá khớp kèm theo.
• Người bệnh đang có nhiễm trùng cấp tại chỗ hay toàn thân.

IV. CHUẨN BỊ

1. Người thực hiện: Bác sỹ chuyên khoa.

2. Phương tiện:

• Ga rô chặn máu ở đùi.
• Bơm nước.
• Camera và optic.
• Dao đốt điện (ArthroCare).
• Dao mài (Shaver).
• Các dụng cụ phẫu thuật nội soi: Hook, phanh kẹp và cắt…

3. Người bệnh: được giải thích đầy đủ về bệnh lý.

4. Hồ sơ bệnh án: đầy đủ.

V. CÁC BƯỚC TIẾN HÀNH
1. Kiểm tra hồ sơ: Đầy đủ theo quy định Bộ Y tế.
2. Kiểm tra người bệnh: Đúng người (tên, tuổi,…), đúng bệnh.
3. Thực hiện kỹ thuật:

3.1. Đường vào nội soi khớp gối
Hai đường vào khớp gối bên trong và bên ngoài trên đường khe khớp.
Hình ảnh phẫu thuật nội soi cắt bao hoạt mạc viêm.

3.2. Các bước phẫu thuật

• Nội soi chẩn đoán và đánh giá toàn bộ bao hoạt mạc khớp gối.
• Ghi nhận các thương tổn viêm dày bao hoạt mạc, các dải xơ hay dây chằng plica, các dị vật.
• Dùng Shaver cắt lọc toàn bộ bao hoạt mạc bị viêm, các dải xơ hay dây chằng plica.
• Dùng dao đốt điện cắt lọc, cầm máu các vùng thương tổn.
• Lấy dịch khớp cấy tìm vi khuẩn và có thể lấy bao hoạt mạc bị cắt làm giải phẫu bệnh để xác định nguyên nhân.

VI. THEO DÕI

• Cắt chỉ sau 7 ngày.
• Nếu nguyên nhân do nhiễm trùng phải điều trị kháng sinh kèm theo, đặc biệt là thuốc kháng lao.
• Kiểm soát phù nề khớp gối bằng giảm đau, kháng viêm và băng thun ép.
• Đi tỳ chân xuống đất có nạng hỗ trợ trong thời gian hậu phẫu.
• Tập vật lý trị liệu, thời gian khớp gối trở về bình thường thường mất 2 - 3 tháng, tuỳ theo phẫu thuật cắt bao hoạt mạc ít hay nhiều.

VII. XỬ TRÍ TAI BIẾN

• Nhiễm trùng vết mổ.
• Chảy máu.
• Đau tái diễn do viêm thoái hoá khớp gối.
• Thương tổn thần kinh và thuyên tắc tĩnh mạch chi dưới thường hiếm gặp.